Wyjątkowy powrót do przeszłości! Piknik Międzywojenny z okazji otwarcia parku w Izdebnie-Kolonii

Izdebno-Kolonia zmieniło się w tętniące życiem, eleganckie miasteczko z lat 20. i 30. XX wieku. Wszystko to za sprawą Pikniku Międzywojennego na Mazowszu, który zorganizowano z okazji oficjalnego otwarcia nowego Parku Gminnego.

Wydarzenie zaczęło się od Spaceru Pokoleń. Uczestnicy, ubrani w stroje stylizowane na dawne dekady, prezentowali modę inspirowaną minionymi epokami. Zastępca wójta, Sylwia Szopa, powitała gości w przestrzeni przygotowanej z myślą o odpoczynku, spotkaniach i budowaniu sąsiedzkich więzi. Przez cały dzień odwiedzający korzystali z wielu tematycznych atrakcji. Najmłodsi i całe rodziny bawili się w strefie gier podwórkowych „Podwórko sprzed 100 lat”, gdzie wróciły zabawy w kapsle, klasy czy gumę. Brali też udział w warsztatach tworzenia wachlarzy i kręcących bączków. Chwile przerwy zapewniała „Kawiarenka Międzywojenna”, w której serwowano tradycyjne wypieki oraz napoje inspirowane smakami tamtego czasu. Osoby lubiące utrwalać wspomnienia chętnie odwiedzały Retro Fotoatelier i robiły pamiątkowe zdjęcia w stylowej scenerii z odpowiednimi rekwizytami.

Smaki, emocje i artystyczne uniesienia

Na scenie pojawili się wójt Marek Ziędalski oraz zaproszeni goście. Po oficjalnych przemówieniach nastąpiło symboliczne przecięcie wstęgi, później zasadzenie pamiątkowego drzewa i wykonanie wspólnego zdjęcia. Kolejnym punktem programu była Ceremonia Drzewa Życzeń. Mieszkańcy zawieszali na nim swoje spisane marzenia i życzenia związane z nowo otwartym parkiem. Zaraz po tym rozpoczęła się część kulinarna i sportowa. Pokaz „Smaki Mazowsza sprzed lat”, prowadzony przez szefa kuchni ubranego w styl lat 30., połączono z degustacją tradycyjnych potraw. W tym samym czasie trwała Międzywojenna Olimpiada Rodzinna z grami podwórkowymi i konkursami sprawnościowymi.

Popołudnie wypełniły występy artystyczne. Najpierw na scenie pojawiła się Gabrysia Stanek z repertuarem piosenek z okresu międzywojennego. Po koncercie ogłoszono wyniki konkursu na najlepsze stylizacje retro w kilku kategoriach: Najbardziej Elegancka Dama, Najbardziej Stylowy Dżentelmen, Najlepsza Stylizacja Rodzinna oraz Najciekawszy Kapelusz Pikniku. Zwieńczeniem wydarzenia został koncert finałowy Marleny Uziębło, po którym uczestnicy przeszli do tradycyjnej potańcówki parkowej w blasku stylowych latarń. Towarzyszyły temu pokazy cyrkowe, wystawa zabytkowych samochodów i dźwięki katarynki, a każdy uczestnik otrzymał pamiątkową pocztówkę.

Na terenie parku zostanie zakopana kapsuła czasu z aktem otwarcia z podpisami uczestników.

Duma gospodarza i podziękowania

Gospodarz wydarzenia, Wójt Gminy Łaskarzew Marek Ziędalski, mówił otwarcie o swojej satysfakcji z tego, że dawny Zespół Folwarczny odzyskuje dawne znaczenie, a jego sercem stała się zrewitalizowana część parku dworskiego. Podkreślił determinację wielu osób, które angażowały się w projekt, oraz rolę środków zewnętrznych. Przypomniał, że już na początku sprawowania urzędu spotkał się z dużym zaangażowaniem współpracowników z Urzędu Gminy i ich pomysłami na wykorzystanie tego terenu. Z czasem powstała szeroka koncepcja, której efekty można dziś oglądać. Zaznaczył też, że wraz z początkiem obecnej kadencji czekał go okres bardzo intensywnej pracy przy realizacji projektów, na które gmina zdobyła dofinansowanie pod koniec poprzedniej kadencji.

Wójt odniósł się także do adaptacji budynku starej szkoły na przedszkole w Izdebnie-Kolonii. Gmina pozyskała na ten cel 2 miliony złotych z Rządowego Funduszu Polski Ład – Program Inwestycji Strategicznych, a umowę podpisano jesienią 2024 roku. W 2025 roku ruszyły intensywne prace budowlane, dzięki którym powstał nowoczesny budynek. Całkowite koszty wraz z zagospodarowaniem terenu i termomodernizacją przekroczyły 3 miliony złotych. Nowy obiekt bardzo szybko zaczęto określać gminną perełką.

Marek Ziędalski mówił też o wsparciu udzielonym przez samorząd województwa mazowieckiego na kolejne zadania w tym miejscu. W ramach Mazowieckiego Instrumentu Aktywizacji Sołectw w 2024 roku powstał plac zabaw. W tym samym roku, z programu „Mazowsze dla klimatu – 2024”, zamontowano stylowe latarnie parkowe z energooszczędnym oświetleniem oraz hybrydowe lampy LED. W 2024 roku rozpoczęto prace nad koncepcją projektową rewitalizacji parku i zagospodarowania działki. Zarośnięty, nieuporządkowany teren utrudniał opracowanie wizji i założeń przestrzennych. W zespole była natomiast silna wiara, że powstanie tu miejsce dla mieszkańców, które zachowa przyrodniczy charakter i ducha dawnego Zespołu Folwarcznego. Wójt wyraził przekonanie, że park stanie się wizytówką samorządu oraz przestrzenią odpoczynku, a patrząc na obecny efekt, ocenił, że dzięki wysiłkowi wielu osób udało się połączyć te funkcje.

W swoim wystąpieniu przypomniał też, że ubiegły rok przyniósł intensywne prace przy założeniach parkowych, realizowane ze środków z Polskiego Ładu. Obejmowały one uporządkowanie drzewostanu, ogrodzenie prawie 1,5-hektarowej działki, budowę alejek, elementów małej architektury z altanami, ławkami i leżakami, ścieżkę sensoryczną oraz centralny trawnik. Łączny koszt prac wyniósł 1 088 000 zł, z czego ponad 90% pokryło dofinansowanie. Wójt wspomniał też o niespodziankach, jakie pojawiały się w trakcie działań. Każda wizyta w parku inspirowała do poszerzania zakresu rewitalizacji i dalszych prac porządkowych. Po odkryciu ziemianki okazało się, że na terenie parku znajduje się prawdziwa perła, którą warto objąć ochroną i odnową.

Jesienią 2025 roku trwały tam intensywne roboty, finansowane z dofinansowania samorządu Mazowsza w ramach Mazowieckiego Instrumentu Wsparcia Adaptacji do Zmian Klimatu – „Mazowsze dla klimatu 2025”. Na istniejącej piwnicy powstał zielony dach z mat rozchodnikowych, poprzedzony remontem konstrukcji. Wykonano także nowe nasadzenia w parku – łącznie posadzono kilkaset sztuk roślin.

Wójt wskazał też na ostatni etap działań realizowanych ze środków zewnętrznych: projekt „Utworzenie strefy rekreacyjno-turystycznej w parku w Izdebnie-Kolonii”. Gmina Łaskarzew uzyskała na to zadanie 139 tys. zł z funduszy unijnych w ramach Planu Strategicznego dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023–2027 (LEADER). Prace objęły montaż urządzeń rekreacyjnych i edukacyjnych, utworzenie parku muzycznego z instrumentami, instalację tablic interaktywnych i edukacyjnych o tematyce historycznej oraz przyrodniczej. Do tego doszła siłownia zewnętrzna z odpowiednią nawierzchnią, stacja naprawy rowerów, stojaki rowerowe, stoły do tenisa i szachów oraz monitoring wizyjny. Równolegle porządkowano teren i piwnicę.

M. Ziędalski zaznaczył, że cały zakres prac był bardzo szeroki, a suma pozyskanych środków na rewitalizację parku przekroczyła 1,4 mln złotych, co stanowi ponad 75% wszystkich kosztów inwestycji. Złożył podziękowania wszystkim osobom i instytucjom zaangażowanym w realizację tego przedsięwzięcia. – Szanowni Państwo, dziś to miejsce na nowo pisze swoją historię. Działka, która jeszcze ponad rok temu była niedostępna, z nieuporządkowanym zadrzewieniem, zaroślami i śmieciami, staje się pięknym miejscem edukacji i rekreacji. Jednak zdajemy sobie sprawę, że to dopiero pierwszy etap rewitalizacji. Zagospodarowano około 60% terenu, a pozostała część działki po pierwszych pracach porządkowych zostanie poddana dalszym działaniom – mówił.

Historia powstania i plany na przyszłość

Miejsce, w którym powstał nowy Park Gminny, posiada bogatą i wielobarwną historię, sięgającą XVIII wieku, kiedy znajdowała się tu posiadłość ziemska z dworem. Pod koniec XIX wieku zabudowania dworskie składały się z 8 budynków, a w malowniczym parku założonym w XIX wieku i w jego obrębie znajdował się dwór, stajnie i budynki gospodarcze. W 1925 roku właściciel majątku hrabia Łoś zdecydował o przekazaniu ziemi Nadleśnictwu, a majątek zaczął zmieniać swoją funkcję – budynki zespołu folwarcznego przekazano na potrzeby sierocińca oraz domu starców. Dawny folwark zaczął pełnić funkcje opiekuńcze i wychowawcze. W latach 30. XX wieku po likwidacji domu starców powstała tu Szkoła Rolnicza dla dziewcząt, która była ważnym ośrodkiem życia społecznego i kulturalnego aż do jej zlikwidowania w 1950 roku. Od 1976 roku istniało tu Pogotowie Opiekuńcze w Izdebnie, a w ostatnich latach teren należał do Powiatu Garwolińskiego. Niestety, teren dawnego parku i zespołu folwarcznego stopniowo popadał w zapomnienie i niszczał, a jedynym działającym do 2021 roku obiektem była szkoła specjalna, której budynek został w ubiegłym roku zaadaptowany na potrzeby nowo powstałego Przedszkola.

Nowy rozdział w historii tego miejsca rozpoczął się w 2023 roku, kiedy ówczesny wójt Śp. Marian Janisiewicz wystąpił do Powiatu Garwolińskiego z propozycją nabycia przez Gminę Łaskarzew części działki z parkiem i budynkami pofolwarcznymi. zarząd powiatu oraz rada gminy przychyliły się do tej prośby, dzięki czemu w grudniu 2023 roku podpisano akt notarialny zakupu działki z bonifikatą, co otworzyło drogę do skutecznego pozyskania środków z programu Polski Ład i rozpoczęcia wielkich prac rewitalizacyjnych, których pierwszy etap właśnie sfinalizowano, zagospodarowując około 60% tego blisko 1,5-hektarowego terenu.

Plany na przyszłość związane z kompleksem w Izdebnie-Kolonii są niezwykle ambitne i zakładają dalszy rozwój infrastruktury kulturalno-społecznej. Jak zapowiedział wójt, przed władzami gminy stoi wyzwanie zagospodarowania pozostałych 40% terenu, który po wstępnym uporządkowaniu zostanie poddany dalszym celowym działaniom. Kluczowym elementem przyszłych inwestycji ma być okazały, historyczny budynek dawnych stajni i czworaków. Gmina planuje scentralizować w nim swoje domy kultury i dokonać pełnej rewitalizacji obiektu z przeznaczeniem na nowoczesne Gminne Centrum Kultury. Dodatkowo wielkim marzeniem samorządu oraz lokalnej społeczności, które ma szansę na realizację w kolejnych etapach, jest powstanie plenerowego amfiteatru służącego organizacji wydarzeń kulturalnych, koncertów i lokalnych uroczystości, co ostatecznie przypieczętuje powrót tego historycznego miejsca jako kulturalnego serca całej gminy Łaskarzew.

JS